Nauka Katolicka

List św. Pawła do Galatów – Z objaśnieniami cz.II

Bom ja przez zakon zakonowi umarł, abym Bogu żył: z Chrystusem jestem przybity do krzyża. A żywię już nie ja, ale żywie we mnie Chrystus. A co teraz żywię w ciele, w wierze żywię Syna Bożego, który mię umiłował i wydał samego siebie za mię.

ROZDZIAŁ II

O ustaniu prawa obrzezania i innych praw Mojżeszowych

1Zatym po czternaście lat szedłem zasię do Jeruzalem z Barnabaszem, wziąwszy i Tytusa. (Po czternaście lat. Od nawrócenia ś. Pawła, jak mniema Baroniusz i inni. — Wziąwszy i Tytusa. I nie bałem się przywieść tam z sobą Tytusa człowieka nieobrzezanego. Patrz niż. w. 3.)

2A szedłem wedle objawienia. I zniosłem z nimi Ewanielią, którą przepowiadam między Pogany, a z osobna z tymi, którzy się zdali być czym: abym snadź nadaremno nie biegł abo też nie biegał. ( Wedle objawienia. U pomniany przez objawienie Boże. —Zniosłem z nim i Ewangelią. Zawiadomiłem tych, którzy byli w Jerozolimie, o mojej Ewangelii, którą opowiadam, i o sposobie mojego nauczania, nie iżbym wątpił, albo niedosyć był jej świadom, wyćwiczonym, lecz żeby wierni, których nauczałem , widzieli, iż moja nauka zgadza się z nauką Piotra i innych apostołów i przez to z większą wiarą przyjmowali moję Ewangelią .— Z temi, którzy się zdali być czem. Którzy się uważali jako filary Kościoła, i przedniejsi apostołowie — Abym snadź (czasem) nadarem no nie biegł albo też nie biegał. Żeby wierni słysząc zarzuty fałszywych proroków przeciwko mojej nauce jakoby ją apostołowie odrzucali, nie przyszli do niedowierzania mnie i mojej nauce, i tym sposobem nie obrócili wniwecz pracy mojej. Patrz Wujka)

3Ale ani Tytus, który ze mną był, będąc Poganinem, nie był przymuszon obrzezać się. (Ale ani Tytusbył przymuszon obrzezać się. Czegoby zapewne wymagali apostołowie, gdyby to za rzecz konieczną uważali)

4Ale dla pokrycie wprowadzonej fałszywej braciej, którzy się wkradli, aby wyszpiegowali wolność naszę, którą mamy w Chrystusie Jezusie, aby nas w niewolą podbili  (Ale dla. Powtórzyć należy z wiersza poprzedzającego spójnik ani\ lecz ani z powodu w prowadzonych fałszywych braci, to jest, chociaż naglili fałszywi bracia, żeby się obrzezał jednakże nie został zmuszonym do przyjęcia obrzezania. — Wprowadzonej. To jest, którzy się wcisnęli do Kościoła, będąc jednak fałszywymi chrześcianami. — Wyszpiegowali wolność. W zachowywaniu prawa mojżeszowego. —- W Chrystusie Jezusie. Przez Chrystusa, w Chrystusowej wierze, kościele, religii. — Aby nas w niewolę podbili. Żeby nam wyrwać tę wolność i razem z sobą poddać niewoli zakonu starego.)

5którymeśmy ani na godzinę poddanością nie ustąpili, aby prawda Ewanielijej trwała u was. (Którymeśmy ani na godzinę poddanością nie ustąpili. Poddając się zwolennikom judaizmu .— Aby prawda Ewangelii trwała. Przez gorliwość zatrzymania prawdy Ewangelicznej.)

6A od tych, którzy się zdali być czym (jakiemi kiedy byli, nic mi na tym, Bóg nie ma względu na osobę człowieczą), bo którzy się zdali być czym, mnie się niczym nie przyłożyli. (A od tych, którzy się zdali być czem. Dopełnić należy: nic nie dodano do mojej nauki, jak widać z tego, co dalej następuje. — Jakimi kiedy byli, nic mi na tem. Zdaje się, iż temi słowy zdaje sprawę Ś. Paweł dlaczego chciał swoję Ewangelią oddać pod sąd apostołów, jakby rzekł: Uważałem w nich godność apostolską, którą celowali, i nie wielce zwracałem uwagi na ich stan przeszły, to jest, iż oni jako ludzie niegdyś prości i nieuczeni, nie mogli się zrównać ze mną w  nauce. — Bóg nie ma względu na osobę człowieczą. Albowiem Bóg wybiera kogo chce, i niema względu na stan i pochodzenie osoby, które nie mogą być przyczynami powołania Boskiego, udzielanego darmo. — Mnie się niczem . W owej naradzie z przedniejszymi apostołami, w przedmiocie mojej Ewangelii.— Niczem nie przyłożyli. Nic od nich nie wziąłem, niczegom się nie nauczył.)

7Ale przeciwnym obyczajem, ujźrzawszy, że mi jest zwierzona Ewanielia odrzezku, jako Piotrowi obrzezania (Ewangelia odrzezku. Urząd opowiadania Ewangelii poganom, którzy nie są, jak żydzi, obrzezanymi.— Obrzezania . Obrzezanych.)

8(abowiem ten, który skutecznie robił w Pietrze na Apostolstwo obrzezania, skutecznie robił i we mnie między Pogany). (Albowiem ten, który skutecznie robił w Pietrze. Który okazuje w Piętrzę swoję dzielność, moc i skuteczność — Na apostolstwo obrzezania. Aby był apostołem obrzezanych.— Skutecznie robił i we mnie. Tę samą moc okazał i we mnie. — Między pogany. Abym był apostołem pogan.)

9A gdy poznali łaskę, która mi jest dana, Jakub i Cefas, i Jan, którzy się zdali być Filarami, dali mi i Barnabie prawicę towarzystwa, abyśmy my do Pogan, a oni do obrzezania: (A gdy poznali. Przez samo doświadczenie, z czynów, które wykonywałem w sprawie rozszerzania Ewangelii.— Łaskę , która mi jest dana . To jest, opowiadania Ewangelii między pogany. — Cefas. Piotr. — Którzy się zdali być filarami. Wiary i Kościoła, to jest, przedniejszymi między apostołami. — Dali . . . prawice. Uznali nas za towarzyszów w apostolstwie, i za zupełnie zgodnych z sobą w nauce Ewangelii i jako takich przyjęli. — Abyśmy my do pogan. A byśmy poganom, oni zaś Żydom opowiadali Ewangelią. Patrz Wujka.)

10tylko abyśmy pamiętali na ubogie; o com się też starał, abym to uczynił. (Tylko abyśmy pamiętali na ubogie. Upominając się tylko o to, iżbyśmy opowiadając Ewangelią poganom, pamiętali na ubogich, którzy byli w ziemi żydowskiej, i polecali ich nawróconym poganom, żeby swojemi jałmużnami wspierali ich ubóstwo.)

11A gdy przyszedł Cefas do Antiochijej, sprzeciwiłem się mu w twarz, iż był godzien naganienia. (Sprzeciwiłem się mu w twarz. Otwarcie i jawnie się mu sprzeciwiłem.— Iż był godzien naganienia. Patrz Wujka.)

12Abowiem przedtym niż przyszli niektórzy od Jakuba, z Pogany jadał; a gdy przyszli, zchraniał i odłączał się, bojąc się tych, którzy byli z obrzezania. (Albowiem przedtem niż przyszli niektórzy od Jakuba. Rodem żydzi, i nawróceni do chrześcianizm — Z pogany jadał. Pokarmy zakazane prawem mojżeszowem, ucząc tym postępkiem, że to rozbieranie pokarmów i zachowywania całego prawa nie jest rzeczą konieczną.— A gdy przyszli. Bracia owi, którzy przybyli z Jerozolimy. — Odłączył się. Usuwał się od spółbiesiadowania u stołu z poganami, i wstrzymywał się od pokarmów, których wzbraniało stare prawo.)

13I pomagali mu zmyślania ini Żydowie, tak iż też i Barnabasz był uwiedzion do onego zmyślania. (Inni Żydowie. Inni chrześcianie nawróceni z Żydów.)

14Ale gdym obaczył, iż nie prosto szli według prawdy Ewanielijej, rzekłem Cefasowi przed wszytkimi: Jeśli ty będąc Żydem, po pogańsku żywiesz, a nie po Żydowsku, czemuż Pogany przymuszasz żyć po Żydowsku? (Iż nie prosto szli. Było bowiem nagannem to udawanie.— Według prawdy Ewangelii. Jak wymagała prawda Ewangeliczna. — Po pogańsku żywiesz. We względzie wspólnych pokarmów i stołu obojętnie dotąd żyłeś z chrześcianami z pogan.)

15My z narodu Żydowie, a nie z Poganów grzesznicy. (Nie z poganów grzesznicy. Nie poganie grzesznicy. Żydzi pogan nazywali grzesznikami, dla tego że byli bałwochwalcami.)

16Lecz wiedząc, iż nie bywa usprawiedliwiony człowiek z uczynków zakonu, jedno przez wiarę Jezusa Chrystusa, i my w Chrystusa Jezusa wierzymy, abyśmy byli usprawiedliwieni z wiary Chrystusowej, a nie z uczynków zakonu: przeto iż nie będzie usprawiedliwione z uczynków zakonu wszelkie ciało. (Z uczynków zakonu. Mojżeszowego. Patrz W .—Jedno przez wiarę Jezusa Chrystusa. Przez prawo Chrystusowe, przez chrześcianizm; to jest przez wiarę Chrystusową, uczynki pokutne, sakramenta, i t. d. — W Chrystusa Jezusa wierzymy. Iż jest Messyaszem, zbawicielem i odkupicielem świata. — Wierzymy. W greckim jest, uwierzyliśmy.— Abyśmy byli usprawiedliwieni. Albowiem nie dla tego wierzymy w Chrystusa, żebyśmy zostali usprawiedliwieni przez zakon lecz przez samę jednę wiarę w Chrystusa. — Wszelkie ciało. Żaden człowiek.)

17A jeśli szukając, abyśmy byli usprawiedliwieni w Chrystusie, jesteśmy nalezieni i sami grzesznymi, izali Chrystus jest sługą grzechu? Nie daj Boże! (A jeśli szukając abyśmy byli usprawiedliwieni w Chrystusie. Jeśli jeszcze zostajemy w grzechu dla tego, żeśmy szukali odpuszczenia grzechu i sprawiedliwości w wierze Chrystusowej, gdy jej tam szukać nie należało, ale w prawie, jak chcą chrześcianie z żydów; więc Chrystus sprzyja grzechowi, albowiem zniósł prawo które samo grzech gładzi. — Izali Chrystus jest sługą grzechu? Czy Chrystus służy grzechowi,  gdy mu sprzyja i zachowuje, tem samem że znosi prawo wedle nich konieczne do usprawiedliwienia i zgładzenia grzechu; i postanowił swoje prawo łaski, jakby jedyne, które daje usprawiedliwienie, gdy jednak, jak oni powiadają, bez prawa usprawiedliwić nie może. —Nie daj Boże. Bynajmniej tak nie jest)

18Abowiem jeśli zasię to buduję, com zepsował, czynię siebie przestępcą. (Albowiem jeśli . . . com zepsował. Jeśli moc usprawiedliwienia, której zaprzeczyłem zachowywaniu prawa. — Zasię (znowu) to buduję. Znowu ją przyznaję prawu, ja k mnie powtarzają Żydzi, dowodząc iż skrycie sprzyjam i popieram żydowstwo. — Czynię siebie przestępcą. Gdyż niestatecznym i zmiennym byłbym w wierze.)

19Bom ja przez zakon zakonowi umarł, abym Bogu żył: z Chrystusem jestem przybity do krzyża. ( Bom ja przez zakon zakonowi umarł. Samo prawo Mojżeszowe wedle ducha pojęte naucza, iż ono nie jest wiecznem, ale że powinno ustąpić za przyjściem Chrystusa, którego figurowało. Przez samo tedy prawo które mnie to mówi, umarłem dla prawa, to jest, usunięty zostałem od zakonu, i przestałem być mu podległym. — Aby Bogu żył. Przez prawdziwą sprawiedliwość. — Z Chrystusem jestem przybity do krzyża. Albowiem przez chrzest jestem umarłym i pogrzebionym wespół z Chrystusem; chrzest bowiem, przy którym zanurzają się ciała w wodzie, jest godłem śmierci i pogrzebu Chrystusowego.)

20A żywię już nie ja, ale żywie we mnie Chrystus. A co teraz żywię w ciele, w wierze żywię Syna Bożego, który mię umiłował i wydał samego siebie za mię. (A żywię. Nowem życiem, którego dostąpiłem przez tenże sam chrzest ś. — Już nie ja . Nie ów stary człowiek, jakim byłem. Albo, iż już żyję życiem sprawiedliwości, mam to nie z siebie samego. — Ale żywie we mnie Chrystus. Żyję bowiem życiem nowem, które mam przez Chrystusa i jego łaskę mieszkającą we mnie. — Żywię w ciele. W tem śmiertelnem życiu. — W wierze żywię. To jest, wiarą, która jest w Jezusa Chrystusa. Jakby rzekł: To że w tem śmiertełnem ciele, podległem rozmaitym pokusom, sprawiedliwie żyję, nie zawdzięczam tego prawu, ale wierze, którą mam w Chrystusa Syna Bożego. — Który mię umiłował i wydał samego siebie za  mię. Mówi  mię i za mię,nie nas, albo za nas, gdyż ty le dopomógł Chrystus każdem u ile wszystkim, i dla odkupienia jednego również umrzeć byłby musiał. Patrz Wujka)

21Nie odmiatam łaski Bożej. Bo jeśli przez zakon sprawiedliwość, tedy Chrystus próżno umarł. (Nie odmiatam łaski Bożej. W greckim, nie czynię daremną , nie jestem niewdzięcznym łasce Boskiej, nie odrzucam jej i nie gardzę; jakby rzekł: Obdarzony tak wielkiem dobrodziejstwem od Chrystusa Syna Bożego, nie jestem tak dalece niewdzięcznym, żebym odrzucał łaskę Bożą ofiarowaną mnie przez Chrystusa. Boże uchroń od takiej niewdzięczności, której bym się niezawodnie dopuścił, gdybym oczekiwał usprawiedliwienia od zakonu. — Bo jeśli przez zakon sprawiedliwość. Nam
przychodzi.— Próżno. Jeśli bez jego męki mógł człowiek być odkupionym i usprawiedliwionym.)

 

Wykład X. J. Wujka

2. I zniosłem z nimi Ewangelią . Tertulian , Hieronim i Augustyn dowodzą z tego miejsca, żeby Kościół był Pawłow i nie wierzył, by Ewangelia jego nie była od Piotra potwierdzona. Tak był na on czas własny urząd Piotrów , jako i teraz potomków jego, dawać rozsądek o nauce wiary. A dziś odszczepieńcy żadnego sędziego nauki swej nie cbcą mieć na ziemi. Iż wszelki który złe czyni, ma w nienawiści światłość. K temu obacz, iż Kościoł, to jest przełożeni kościelni, a zwłaszcza namiastek Piotra Ś. mają moc potwierdzić Ewangelią i Pismo ś., to jest, deklarować, która jest prawa Ewangelia, i które prawe Pismo ś. Tak jako złotnik próbuje i deklaruje, które jest szczere złoto a które nie. Przeco Augustyn S- mówił: Jabych Ewangelii nie wierzył, by mię poważność Kościoła nie poruszała. (Tert. lib. 4 in Mar. Hier. epist. 89 ad August. Aug. lib. 28 cont. F a u st. cap. 4. Joan. 3, 20).

9. Abyśmy my do pogan. Acz wszystkim Apostołom rozkazano, aby nauczali wszystkie narody, i przepowiadali Ewangelią wszelkiemu stworzeniu: wszakże jako Apostołowie między się pewne kraje i powiaty byli rozdzielili: tak iż się Andrzej udał do Tatar , Tomasz do Parthów , Bartłomiej do Indów, Mateusz do Murzynów, a Jan do Azyi. Tak też między Piotrem i Pawłem stał się podział, aby się Piotr najwięcej starał o nawrócenie, Żydów, a Paweł o nawrócenie Poganów . Aczkolwiek jako Pawłowi wolno było i Żydy nawracać, kędy się trafiło: i kazać w bożnicach ich, i stać się Żydom jako Żyd, aby Żydy pozyskał, i mieć staranie o wszystkich kościołach. Tak i daleko więcej wolno było Piotrowi, jak o głowie wszystkich Apostołów, starać się o nawrócenie tak Żydów jako i Poganów: i stolicę biskupstw a swego założyć nie w Jeruzalem między Żydy, ale naprzód w Antyochii, a potem zaś w Rzymie między Pogany. (Mar. 16, 15. M att. 28, 19. Dzieje 13, 14; 17, 18, 28. I. Kor. 9, 20. II. Kor. 11. 28. Dzieje 15, 7).

11. Sprzeciwiłem się mu. Cypryan Ś chwali pokorę Piotra Ś. iż od Pawła strofowany, nie rzekł: Jam jest pierwszy między Apostoły: ty mnie raczej słuchać masz, niż ja ciebie. A Grzegorz S. mówi: Iż Piotr przyzwolił i ustąpił bratu mniejszemu, aby tak był pierwszym w pokorze, jako był pierwszym w urzędzie apostolskim. Augustyn lepak powiada: Iż osobliwszy i świętobliwszy przykład Piotr potomkom podał, aby się dali mniejszym strofować niźli Paweł, aby mniejszy większym śmieli się bezpiecznie, dla obrony prawdy, wszakże bez naruszenia miłości, sprzeciwiać. (Cypr. epist. ad Quintum. Greg, hom 18 in Ezechiel. August, epist. 19 ad Hieron.)

11. Iż był godzien naganienia . Nie żeby tu Piotr najmniej w wierze zbłądził (jako mu odszczepieńcy przyczytają), ale iż chrześcijanom z pogaństwa nawróconym dawał niejaką przyczynę zgorszenia. Jeśli tedy co w tem Piotr błądził, tedy błąd jego nie był w wierze, ale w obcowaniu. Aczkolwiek Chryzostom S. Theophilaktus i inni greccy Doktorowie i Hieronim z nimi twierdzą, iż w tem Piotr najmniej nie grzeszył, ani zbłądził. (Yide Baron.)

16. Z uczynków zakonu. Z tego miejsca, i ze wszystkiego dyskursu listu tego, obaczyć możemy: iż ilekroć usprawiedliwienie bywa przypisano wierze, tedy uczynki miłości nigdy nie bywają od wiary oddalone: ale tylko uczynki zakonu mojżeszowego, to jest ceremonie, ofiary, obrzezanie: a zatem wszystkie uczynki samą siłą ludzką uczynione, bez wiary, łask i i ducha Chrystusowego.

20. Żywię już nie ja . Tenci jest fundament zasług naszych, iż uczynki nasze dobre nie tak są nasze, jako Chrystusowe, iż jego łaską i pomocą są uczynione: ponieważ on w nas żyje, on spraw uje, i on w nas cierpi. Nie ja prawi, ale łask a Boża ze mną. (Jan 3, 21. I. Kor. 15, 10).

 


BIBLIA ŁACIŃSKO -POLSKA CZYLI PISMO ŚWIĘTE STAREGO I NOWEGO TESTAMENTU PODŁUG TEKSTU ŁACIŃSKIEGO WULGATY I PRZEKŁADU POLSKIEGO X. JAKÓBA WUJKA T. J. Z KOMENTARZEM MENOCHIUSZA T. J. Tom IV, Wilno. 1907r.

O autorze A. Szaroleta

Zdrowa nauka Kościoła przeciw baśniom modernistów: „Albowiem przyjdzie czas, że zdrowej nauki nie ścierpią, ale według swoich upodobań nazbierają sobie nauczycieli, żądni tego, co ucho łechce, i odwrócą ucho od prawdy, a zwrócą się ku baśniom.” (2 Tym. 4:3-4)

0 komentarzy dotyczących “List św. Pawła do Galatów – Z objaśnieniami cz.II

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to: